آخرین اخبار
فراتر از نفت

شیل اُویل آمریکا پاسخگوی بازار نیست

ایران ۳۵۶ هزار تن LPG صادر کرد

نوسان ارزی واگذاری شستا را به تاخیر انداخت

ترامپ اوپک را به افزایش قیمت نفت متهم کرد

وضعیت تامین بنزین در شرایط تحریم نفتی

ورود کمیسیون انرژی به تشکیل بورس نفت

بایدها و نبایدهای تشکیل بورس نفت

گزینه‌های ژاپن برای جایگزینی نفت ایران

هشدار صندوق بین المللی پول به انگلیس

نباید به دلیل ترس از مرگ خودکشی کرد

تصویب طرح عرضه نفت خام به صورت ارزی در بورس انرژی

هند پول نفت ایران را به روپیه می پردازند

وزارت نفت نباید از ظرفیت بورس انرژی غافل شود

قیمت نفت خام افزایش یافت

وزیر نفت در نشست اوپک حضور نمی‌یابد

پروژه های شرکت "ایریتک" متوقف شد!

اوپک: توافق نفتی باید حفظ شود

آیا صادرات گاز ایران تحریم خواهد شد؟

نهاد واسطه ای اتحادیه اروپایی برای مقابله با تحریم های آمریکا

تصادف اتوبوس با تانکر سوخت با ۲۰ کشته

کره بدنبال کسب معافیت از تحریم‌های نفتی ایران

افزایش کارتهای بازرگانی یک بار مصرف

دلیل آشفتگی بازار نفت تحریم‌ها نیست

زمستان داغ برای بازار نفت

جزئیات تزریق ارز پتروشیمی‌ها در سامانه نیما

تاپی بهتر است یا صلح ؟

پدارم سلطانی
۱۴:۲۶ - ۱۳۹۶/۱۲/۵کد خبر: 81291
اشرف غنی رئیس جمهور افغانستان در مراسم کلنگ زنی گفت: "افغانستان با هیچ کشوری دعوا ندارد و فقط به فکر منافع ملی خودش است." چقدر این حرف به دلم نشست. فکر می کنم هر ایرانی که این سخن را شنیده باشد هم همین احساس را کرده است.

امروز در خبرها آمد که ساخت بخش دوم خط لوله ی گاز ترکمنستان-افغانستان-پاکستان-هند موسوم به تاپی در کشور افغانستان کلنگ خورد.

اشرف غنی رئیس جمهور افغانستان در مراسم کلنگ زنی گفت: "افغانستان با هیچ کشوری دعوا ندارد و فقط به فکر منافع ملی خودش است." چقدر این حرف به دلم نشست. فکر می کنم هر ایرانی که این سخن را شنیده باشد هم همین احساس را کرده است.

افغانستان از محل حق ترانزیت این خط لوله سالانه ٥٠٠ میلیون دلار درامد کسب خواهد نمود. برای من جای خوشحالی است که کشور جنگزده و توسعه نیافته ی افغانستان، که کل صادراتش بالغ بر ٥٠٠ میلیون دلار در سال است، می تواند علاوه بر تأمین نیاز گازی خود، سالانه چنین درامدی کسب کند. ما، علیرغم مشترکات زبانی، فرهنگی و تاریخی با افغانستان هیچگاه نتوانستیم راهبرد هم افزایی در همکاری با این کشور پیشه کنیم. اما حتماٌ از توسعه و افزایش درامد افغانستان، ما منتفع می شویم. افغانستان بالنده برای ما مساوی است با قاچاق کمتر مواد مخدر و مهاجرت کمتر افاغنه به ایران.

طالبان افغانستان حمایت خود را از احداث این خط لوله اعلام کرد. با شنیدن این خبر هم به یاد داستان کرسنت و فروش گاز به امارات افتادم. پروژه ای که می توانست منافع استراتژیک امارات را به ایران پیوند بزند و در تلطیف روابط بین دو کشور مؤثر باشد، با کارشکنی و هیاهوی طالبان وطنی هیچ شد. نه کسی برای ضایع کردن این پروژه ى راهبردی محاکمه شد و نه، به زعم مخالفین، رشوه بگیران و وطن فروشانی که قصد امضای این قرارداد را داشتند معلوم و محکوم شدند. همین رفتار را این قوم با برجام و قراردادهای مربوطه با کشورهای اروپایی و همچنین با قراردادهای جدید نفتی داشتند. عجیب است در حالی که طالبان با دولت مرکزی افغانستان در حال جنگ است، اما اعلام می کند که از پروژه هایی که موجب توسعه ی افغانستان می شود حمایت می کند. اما در کشور با صلح و ثبات ما هر گروهی جلوی درهم تنیدگی اقتصاد ایران با کشورهای منطقه و جهان می ایستد و چوب لای چرخ دولت می گذارد و متأسفانه غالباٌ موفق هم می شود

پروژه تاپی بدیل خط لوله ایران-پاکستان-هند، موسوم به خط لوله ی صلح، است. زمانی از وزیر محترم نفت کشورمان نقل شده بود که ساخت خط لوله ی تاپی خیلی بعید است. اما خیلی هم بعید نبود. برای تأمین مالی ١٠ میلیارد دلاری ساخت خط لوله ى تاپی، بانک توسعه ى آسیایی، بانک اروپایی بازسازی و توسعه، کشور ژاپن و عربستان اعلام آمادگی نموده اند. هند هم اعلام نموده حتماٌ سهم خود را در ساخت این خط لوله پرداخت می کند و در ساخت آن مصمم است. آمریکا هم از ساخت این خط لوله حمایت کرده است.

قبلا راجع به راهبرد چین نسبت به ایران و همسایگانش نوشته بودم که سرمایه گذاری کلان چین در بندر گوادر پاکستان موجب ایجاد یک مسیر ترانزیت و رقیب جدی برای بنادر ایران خصوصاٌ چابهار می شود و مسیر اصلی جاده ی ابریشم نیز از شمال چین به قزاقستان و روسیه کشیده می شود. آمریکا نیز با همکاری رقبای منطقه ای ما خصوصاٌ عربستان، تلاش دارد که مسیر انرژی خاورمیانه و منطقه را از دور ایران عبور دهد و از اهمیت استراتژیک ایران در نقشه ی انتقال انرژی منطقه بکاهد.

شاید تحلیلگران نفتی ما ادعا کنند که نیاز هند به گاز بیش از ظرفیت خط لوله ی تاپی است. اما این را نخواهند گفت که شروع و ادامه ی تکمیل تاپی موجب کاهش احساس ضرورت پاکستان و هند به خط لوله ی ایران خواهد شد و حداقل 10 سال ما را به عقب خواهد انداخت. و معنای این تعویق یعنی یک عدم النفع چندین ده میلیارد دلاری در این مدت.

به این نکته نیز تاکنون کم توجه بوده ایم که منافع اقتصادی همسایه ی شرقی ما پاکستان، بیش از ما با رقیب اصلی ما در منطقه، عربستان، گره خورده است. اگر چه کمکهای آمریکا و عربستان به پاکستان در بادی امر می توانند دلیلی بر این موضوع باشد، اما نگاه محافظه کارانه ی ما در توسعه ی روابط تجاری با پاکستان نیز مزید بر علت است و کمکی است که ما به سوق دادن بیشتر پاکستان به سوی عربستان می کنیم. عطش پاکستان برای توسعه ی روابط تجاری با ما و پس زدن ما در این موضوع باعث کم اعتمادی این کشور همسایه به ما شده است.

اما احداث خط لوله ی تاپی نشان داد که:

١- در تعریف منافع ملی ما اقتصاد جایگاه بالایی ندارد.

٢- مدیران ارشد کشور در تحلیل قدرت رقبا دچار خطا هستند.

٣- ارزیابی ما از جایگاه ایران در دیپلماسی انرژی نیاز به بازنگری دارد.

٤- ما در همگرایی اقتصادی با همسایگان خود و بوجود آوردن منافع مشترک بسیار با تردید، تأخیر و بدون برنامه حرکت می کنیم.

٥- رقابت های سیاسی در داخل بسیار به منافع اقتصادی کشور لطمه زده است.

برچسب‌ها:پدرام سلطانی
» ارسال نظر
نام:
آدرس ایمیل:
متن: *


سایت خبری تحلیلی نفت ما